Skip to main content

Citytrip Wenen 2016 : Teaser – Reisverslag

Zicht op Stephansdom en Wenen vanaf Ferris Rad, Wenen.
Wenen 2016: Zicht op Stephansdom en Wenen vanaf Ferris Rad.

Het Reisverslag over citytrip Wenen is áf!  Het is lang, grondig, vlot geschreven en persoonlijk geworden. De vertrouwde elementen die ik tijdens elke reis opzoek, kwamen ook in Wenen aan bod en werden samengebracht in dit reisverslag. Reizen is nieuwe culturen, geuren, kleuren en indrukken opsnuiven, avonturen beleven, onderweg zijn en mensen ontmoeten. Reizen is lange wandelingen maken en lekker gaan eten. En foto’s nemen! Wenen, hoofdstad van Oostenrijk, voormalige Keizerstad van de Habsburgers, de muzikale hoofdstad van Mozart en Strauss & de stad van koffiehuizen en Sachertorte, past perfect in dat plaatje en stond dan ook al lang op het verlanglijstje van ‘nog te maken citytrips’!

Programma – Een overdaad cultuur (met kerken als Stephansdom en karlskirche en de Abdij van Melk, met musea als het Kunsthistorische Museum, Albertina Museum en Leopoldmuseum, met paleizen als Schloss Schönbrunn en Schloss Belvedere, met concerten in Schloss Schönbrunn (Zomernachtconcert met Wiener Philharmoniker), Hofburgkapelle (Wiener saengerknaben) en het Konzerthaus (Wiener Symphoniker) en met creaties van de Weense architect Hundertwasser zoals het Kunst Haus Wien), een beetje natuur (Schloss parken, Donau opvaart van Spitz naar Melk, het Prater), enkele attracties (zoals Ringstrasse tramtour, Danubeturm, DDSG Danube boottocht en het Ferris rad) en heerlijke (klassiek Weens) eten in bekende etablissementen als Hollerei (Veggie), Griensteidl, Landtmann en Griechenbeisl, en desserts als Sachertorte en Apfelstrudel, stonden op het menu van onze 7-daagse trip naar Wenen,

Het reisverslag (dat je hier kunt downloaden) start met een summier reisschema. Dan volgt een hoofdstuk ‘Praktische Beslommeringen’ (Reisvoorbereidingen, Ideale Reisperiode, Lectuur doornemen, Boeken van vluchten, accommodatie & (muzikale en andere) uitstappen, Formaliteiten, Praktisch Financieel, Transport, Checklist, Overige Tips) en over ‘Muzikale & andere activiteiten’ ga ik in een apart hoofdstuk heel wat dieper op in. Over de hoogtepunten van Wenen (Geschiedenis & Habsburgers, (Klassieke) Muziek, Architectuur, Natuur, Paleizen, Musea (1, 2) & Gastronomie) spreek ik in de hoofdstukken ‘Wat maakt Wenen nu zo bijzonder?’ en ‘Mijn top tien lijst van zeker doen en zien in Wenen‘. Het reisverslag afsluiten doe ik naar gewoonte met het ‘Reisverslag dag-per-dag’ (deel EEN en TWEE) dat ik kort gehouden heb. Deze laatste delen, over ‘de hoogtepunten van Wenen’ en ‘het reisverslag dag-per-dag’ heb ik al eerder geschreven en kan je zonder ingelogd te zijn raadplegen op reisboei.be. Klik op de links!

Veel leesplezier gewenst met dit reisverslag en een fantastische reis naar Wenen !!!

Bert

Wenen 2016: Reisblog (tweede deel)

Over Wenen heb ik de voorbije weken al veel gepost. Tijdens de reis heb ik een dagboek bijgehouden waarin ik anekdotes en praktische weetjes heb opgeschreven die ik graag met jullie wil delen. Dit is deel twee van dat reisdagboek. Voor deel één, klik hier.

Waar zat ik met m’n verhaal? Ja, het was zaterdag 28 mei toen we de Wachau wijnstreek bezochten onder een stralend zonnetje met een volle bus bende toeristen. We reden net Wenen uit en voerden via snelweg S5 tot in Krems An Der Donau (dat hoogdagen beleefde toen zout nog het witte goud was) en tot Spitz. Onderweg was de Donau nooit ver weg. De Donau is een machtige rivier die tien Europese landen doorkruist of er de grens van streelt en met 2800 km is het, na de Wolga, de langste rivier van Europa en in Wenen en de Wachau wijnstreek kleurt die blauw. Zo beweert Johann Strauss toch in z’n beroemde wals. Dit deuntje werd herhaaldelijk in de bus afgespeeld. We passeerden het kasteel van Korneuburg, het kloosterpaleis ‘Klosterneuburg’, dat gebouwd werd door Karel de zesde rond 1700 toen hij de Spaanse kroon aan de Bourbons verloor en zijn eigen L’Escorial wilde hebben, nog een ander groot klooster, Herzogenburg, en het beroemde kasteel van Dürnstein waar Richard Leeuwenhart, koning van Engeland, een tijdje heeft gevangen gezeten.

Opvaart Donau van Spitz naar Melk, Wachau, Oostenrijk.
Wenen 2016: Opvaart Donau van Spitz naar Melk.

De gids richtte onderweg onze aandacht ook op ‘Elder’, Sambucus nigra, of in het Nederlands Lees meer

Wenen 2016: Must see & must do’s in Wenen

Mensen houden van lijstjes. Zo ook ik. Wat zijn de tien dingen die je moet gezien of gedaan hebben als je Wenen bezoekt?

1. Ontdek muzikaal wenen! Woon een klassiek concert bij in het Musikverein (Wiener Philharmoniker) of het Konzerthaus (Wiener Symphoniker), een (gratis) concert in een kerk (Peterskirche, Augustinerkirche,…) of in Schloss Schönbrunn (Zomernachtconcert), of woon een opera of operette bij in de Staatoper of Volksoper, of een mis in de Hofburgkapelle (opgeluisterd door de Wiener Sängerknaben), of geniet van de volksdansen (walsen, polka’s) en marsen tijdens een Strauss concert in de orangerie van Schloss Schönbrunn.

Sfeerbeeld op het Zomernacht Concert, Schloss Schönbrunn, Wenen.
Wenen 2016: Sfeerbeeld op het Zomernacht Concert, Schloss Schönbrunn.

Als (luisteren naar) klassieke muziek niet aan jou besteed is, bestaan er alternatieven zoals je opsmukken en aankleden voor en deelnemen aan een klassiek Weens bal en dansen in paar op de snelle driekwartsmaat muziek van Johann Strauss jr. Of je kan de combinatie maken: dineren plus concert (Schloss Schönbrunn). Of je kan een rondleiding in de Staatsopera volgen, of binnenkijken in het leven van beroemde componisten (Musea over Mozart, Beethoven, Schubert of Johann Strauss in voormalige woningen). Of je kan je vergapen aan (soms zeer aparte) muziekinstrumenten (Neue Burg Museums) of je kan in een zie en doe museum zelf een muziekstuk maken of een orkest dirigeren (Haus der Musik). Of je kan naar het stadspark gaan en daar in stenen lijve op de foto gaan met componisten als Brückner, Schubert en Johann Strauss Junior.  Keuze te over dus!

2. Ontdek het Wenen van de Habsburgers!  Bezoek het Hofburg,  de (winter)residentie van de Habsburgers, met de Spaanse rijschool en Lippizaner paarden, de Kaiser Schatzkamer (keizerlijke (kroon)juwelen) en de Kaiser appartementen (met de Sisi appartementen), kerken als de Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: haar gastronomie

Typisch Weens zijn de koffiecultuur en koffiehuizen (‘Kaffeehäuser’), ‘Heurigen’ of wijnbars en ‘beiseln’ of bistro-cafés. Hier volgt een woordje uitleg. Het eerste koffiehuis in Wenen opende kort nadat het beleg van Wenen in 1683 door de Ottomanen succesvol werd afgeslagen. Tijdens hun haastige aftocht, lieten de Turken enkele zakken met kostbare koffiebonen achter. De Weners wisten er geen raad mee (Was het kamelenstront?) maar een officier van Pools Koning Jan III Sobieski wel. Deze opende niet veel later het eerste koffiehuis van Wenen. De Habsburgers en de (gegoede) Weners waren verzot op koffie en in de 18de eeuw sprongen koffiehuizen als paddenstoelen uit de grond. Grote cafés, zoals Café Sperl, Café Central, Café Landtmann en Café Griensteidl, openden in de tweede helft van de vorige eeuw en werden druk bezocht door artiesten, muzikanten, schrijvers, denkers en filosofen. In de jaren ’50 van deze eeuw was er een dipje in de koffiecultuurbeleving en gingen er verschillende failliet (‘Kaffeehäussterbn’) maar daarna leefden de koffiehuizen terug op. Vandaag de dag is elke Wener verslaafd aan koffie en gebak en worden koffiehuizen druk bezocht: om van al die heerlijke koffie en zoete gebakjes te genieten natuurlijk, maar ook om bij te praten met vrienden of familie, om een gratis krant te lezen, om spelletjes te spelen en vooral om gewoon eens weg te zijn, te relaxen en te dagdromen. Elke Wener heeft wel een favoriet koffiehuis en kan er uren in doorbrengen: hij beschouwt het als het verlengde van zijn woonkamer.

Lamskotelet met ratatouille, Griechenbeisl, Wenen.
Wenen 2016: Lamskotelet met ratatouille, Griechenbeisl.

Wij hebben twee koffiehuizen bezocht, twee echte klassiekers die geschiedenis ademen, Café-restaurant Griensteidl en Café Landtmann. Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: haar musea (deel twee)

In Wenen zijn veel musea, teveel om in dit korte artikel allemaal grondig te beschrijven. Daarom beperk ik mij tot de musea die we zelf bezocht hebben. Dit zijn het Kunsthistorisch Museum (en een kleine uitweiding over de andere Habsburgse musea), het museum in de Abdij van Melk, het Albertina museum, het Leopold Museum en het Oberes paleis in Schloss Belvedere. Omdat ik zot ben van musea, kon ik mij niet inhouden en is dit artikel zeer lang geworden en heb ik het opgesplitst in twee delen. Dit is deel twee. Voor deel één, klik hier.  Bereidt u voor op lange beschrijvingen, leuke anekdotes, veel namedropping en enkele (kunst)geschiedenislessen. Veel leesplezier!

Moderne tot hedendaagse kunst kan je bewonderen in het Albertina Museum, in de Secession kunsttempel, in het MuseumsQuartier met onder meer het Leopold Museum, Mumok & Kunsthalle Wien, in Schloss Belvedere en 21er Haus, en in kunstgallerijen als Bawag contemporary / Bawag Foundation.

Anselm Kiefer, Albertina Museum, Wenen.
Wenen 2016: Anselm Kiefer, Albertina Museum.

Het Albertina Museum is gevestigd in de voormalige gastenverblijven van de Habsburgse kroon, in het paleis van Aartshertog Albrecht (voormalig paleis Da Silva-Tarouca), en dankt haar naam aan hertog Albert Casimir van Saksen-Teschen die in de 18e eeuw een enorme prentencollectie bijeenbracht. Deze vormt de basis van de huidige collectie die 65.000 tekeningen en 1 miljoen prenten, etsen en gravures (grafische kunst) omvat, variërend van Oude Meesters uit de laat-gotiek tot hedendaagse kunstenaars. De grootste kunstschatten zijn te bewonderen in de ‘Pronkkamer’ met tekeningen van Albrecht Dürer, Hiëronymus Bosch (detailtekening uit ‘De tuin der Lusten’), Pieter Breugel De Oudere (‘De grote vissen eten de kleine’ 1556, en een zelfportret), Peter Paul Rubens (tekening van zoon Nicolas en van dochter Clara Serena), Rembrandt van Rijn, Michelangelo, Rafaël en Leonardo Da Vinci.

Tevens vind je hier schilderijen van Gustav Klimt, Ergon Schiele en Oskar Kokoschka, grote namen van Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: haar musea (deel één)

In Wenen zijn veel musea, teveel om in dit korte artikel allemaal grondig te beschrijven. Daarom beperk ik mij tot de musea die we zelf bezocht hebben. Dit zijn het Kunsthistorisch Museum (en een kleine uitweiding over de andere Habsburgse musea), het museum in de Abdij van Melk, het Albertina museum, het Leopold Museum en het Oberes paleis in Schloss Belvedere. Omdat ik zot ben van musea, kon ik mij niet inhouden en is dit artikel zeer lang geworden en heb ik het opgesplitst in twee delen. Dit is deel één, voor deel twee, klik hier. Bereidt u voor op lange beschrijvingen, leuke anekdotes, veel namedropping en enkele (kunst)geschiedenislessen. Veel leesplezier!

Muurschildering Gustav Klimt, Kunsthistorisch Museum, Wenen.
Wenen 2016: Muurschildering Gustav Klimt, Kunsthistorisch Museum.

De Habsburgers verzamelden land, adellijke titels, macht, rijkdom, paleizen en kunst. Paleizen als Schloss Schönbrunn en Hofburg (Kaiserappartementen) zijn kunst op zich (vb. fresco’s) maar zijn ook gedecoreerd met vele kunstvoorwerpen (standbeelden, schilderijen, wandtapijten) en dure meubelstukken. Die kunst en andere verzamelobjecten belandden uiteindelijk in enkele topmusea als het Natuurhistorisch Museum en het Kunsthistorische museum, de Kaiser Schatzkammer, de Neue Burg Museums en het Albertina museum.

De Kaiser Schatzkammer is opgedeeld in de Wereldlijke en Kerkelijke schatkamer. In de eerste kan men zich vergapen aan de Keizerlijke Oostenrijkse kroonjuwelen zoals de kroon van keizer Rudolf II, aan de juwelen van het Heilig Roomse Rijk waaronder de keizerlijke kroon en de heilige lans en de juwelen van het Gulden Vlies, en aan één van ‘s wereld grootste smaragden. In de Kerkelijke schatkamer wordt a.h.v. gouden miskelken, met gouden draden geborduurde kazuifels, koffers met relikwieën, kruisen en monstransen in goud en zilver, het verhaal verteld van de Middeleeuwse cult van relieken, van de Habsburgers en het katholicisme, van de eeuw van de contrareformatie en van de keizerlijk vroomheid in de post-Barok periode.

Neue Burg of het Nieuwe Paleis dat werd voltooid in 1913 onder Frans Jozef I, omvat nu verschillende musea met Habsburgse collecties: de wapencollectie, de historische muziekinstrumenten collectie, het Ephesus Museum (met opgegraven objecten van de archeologische site van Ephesos in Turkije), en het Etnologisch Museum (met voorwerpen van volkstammen uit alle werelddelen).

In de tweelinggebouwen Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: haar paleizen.

Wenen heeft schitterende architectuur: van gotiek tot hedendaags en de ganse historische binnenstad die Unesco Werelderfgoed is. Maar het meest bekend en bezocht zijn de beroemde paleizen Hofburg, Schloss Schönbrunn en Schloss Belvedere. Dit zijn resp. het winter en zomerpaleis van de Habsburgers, en het barokke stulpje van Prins Eugène van Savoye, de briljante militair opperbevelhebber van de Habsburgers. Als j zelf wil ontdekken hoe het leven van een keizer of keizerin er moet hebben uitgezien dan kan dit want Schloss Schönbrunn en de Kaiserappartementen in Hofburg, zijn publiek toegankelijk. Ook de paleizen en tuin van Schloss Belvedere kan je bezichtigen.

Detail standbeeld Michaelerplatz, Hofburg, Wenen.
Wenen 2016: Detail standbeeld Michaelerplatz, Hofburg.

Het Hofburg was de hoofdresidentie van de Habsburgers tijdens hun 650 jarig durend bewind waarbij ze een hoofdrol speelden in de Europese politieke geschiedenis. Vandaag bezet de Oostenrijkse president een deel van het complex voor woon- en werkfunctie maar de eerste steen van de Hofburg werd reeds gelegd onder de laatste heerser van de Babenbergs. Dit was Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: haar architectuur

Wenen is een stad met vele prachtige, historische gebouwen en de ganse historische binnenstad kreeg de titel Unesco Werelderfgoed. Want zoveel macht en rijkdom geconcentreerd in één familie (de Habsburgers) en stad, moest geëtaleerd worden. In dit stukje wil ik daarom een opsomming geven en soms een woordje uitleg over alle architecturale parels die Wenen rijk is en wil ik kort iets zeggen over de natuur in en rond Wenen (want Wenen prijkt vandaag bovenaan de VN lijst van meest leefbare en groene steden).

De bouwkundige geschiedenisles start met de Romeinen. Uit deze periode zijn nog resten te bezichtigen aan de Michaelerplatz en de Hoher Markt. Gebouwen met Romaanse bouwstijl zijn erg schaars:  enkel de Ruprechtskirche stamt van deze tijd en is daarmee het oudste overgebleven gebouw van Wenen.  De Stephansdom is de gotische topkathedraal van Wenen.  Ook de Minoritenkirche is gotisch.  De Renaissance bouwstijl is in Wenen weinig zichtbaar (wegens de korte bouwperiode en wegens het gebruik van belastinggelden voor oorlogsvoering en niet voor bouwprojecten.).

Zicht op Stephansdom en Wenen vanaf Ferris Rad, Wenen.
Wenen 2016: Zicht op Stephansdom en Wenen vanaf Ferris Rad.

Een eerste belangrijke bouwperiode die zorgde voor een grondige facelift van de stad, is de periode 1685-1730, toen Wenen heropgebouwd werd in barok stijl na de onsuccesvolle maar verwoestende belegering door de Turken. De beroemdste Oostenrijkse barok architecten zijn Johann Bernhard Fischer von Erlach en Johann Lukas von Hildebrandt. Zij ontwierpen enkele schitterende barokke paleizen waaronder Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: haar geschiedenis

Wenen kent een zeer rijke geschiedenis die meer dan 2000 jaar teruggaat. De bloeitijden waren tijdens de heerschappij van de Romeinen, de Babenbergs en de Habsburgers en ook na de tweede Wereldoorlog.  Hier volgt een geschiedenislesje.

De Paleolithische vondsten buiten beschouwing gelaten (bv. het vruchtbaarheidsbeeldje ‘De Venus van Willendorf’), begon het verhaal van Wenen met de Kelten die op deze plek een doorwaadbare plaats vonden door de Donau rivier. In 15 BC werden de Kelten verdreven door de Romeinen die in het jaar 8 na christus hier een klein verdedigingsgarnizoen tegen de vijandige Germanen stichtten, genaamd Vindobona, op de plek wat nu de Innere Stadt is. Vindobona groeit in de volgende eeuwen uit tot een Romeins stad met 30.000 inwoners. Na de val van het Romeinse Rijk brak een donkere, stille periode aan voor Wenen (dat haar naam dankt aan de rivier de ‘Wien’.) Het werd verwoest door de Hunnen (433 AD) en ingelijfd bij het Duitse Rijk door Otto I (955 AD). Met de komst van de Babenbergs, keerde het tij voor Wenen. Deze dynastie regeerde over Wenen en de Beierse Oostmark van 976 tot 1248. In deze periode kreeg Wenen stadsrechten en floreerde en in 1156 werd Wenen zelfs de Babenbergse hoofdstad.

'Napoleon bij de grote St. Bernard Pas' (1801) door Jacques Louis David, Oberes Belvedere, Schloss Belvedere, Wenen
Wenen 2016: ‘Napoleon bij de grote St. Bernard Pas’ (1801) door Jacques Louis David, Oberes Belvedere, Schloss Belvedere.

In 1273 wint Habsburger Rudolf I de verkiezing van Duits koning van het Heilig Roomse Rijk. De Habsburgers veroveren Lees meer

Wenen 2016 – Bijzonder aan Wenen: stad van de muziek.

Wenen, de hoofdstad van Oostenrijk, wordt ook wel de stad van de muziek genoemd.  Klassieke muziek zit Wenen in het bloed, in het hart en in de ziel.  Wenen kent een lange muzikale traditie die teruggaat tot de Middeleeuwen.  De Weense aristocratie had musici in dienst die muziek voor hen componeerden en die in (kamer)hoforkesten musiceerden en bals en feesten muzikaal opluisterden.  In 1498 nam keizer Maximiliaan I een jongenskoor op in zijn hofkapel: de start van de wereldberoemde ‘Wiener Sängerknaben’.  De klassieke musiek kwam tot grote bloei in Wenen in het midden van de 18de eeuw onder stimulus van Keizerin Maria Theresia.  Ze kende in de tweede helft van de 18de tot begin 19de eeuw een complete transformatie van barokmuziek (harmonisch contrapunt, basso continuo en polyfonie) naar het classicisme (harmonie, dynamiek en (meestal) tonaal, sonatevorm en symfonie, pianoforte).  Deze periode is gekend als de ‘Wiener Klassik’ en werd geleid door de drie beroemdste componisten die Wenen ooit voortgebracht heeft: Jozef Haydn, Wolfgang Amadeus Mozart en Ludwig von Beethoven.  Zij worden ook wel de ‘Eerste Weense School’ genoemd..

Andere beroemde klassieke muzikanten en componisten die hier in Wenen hun thuisbasis hebben gehad en hun grootste successen beleefd hebben, zijn Antonio Salieri, Franz Schubert, Johannes Brahms, Anton Bruckner, Gustav Mahler, Richard Strauss, de atonale muziekcomponisten Arnold Schönberg, Alban Berg en Anton Webern, en natuurlijk ook Johann Strauss sr. en zijn zoon, Johann Strauss jr., de koningen van de Weense walsmuziek. Johann Strauss jr. heeft op wonderbaarlijke mooie wijze de spirit van Wenen verklankt in de wals ‘An der schönen blauen Donau’.

Standbeeld Johann Strauss jr., Stadtpark, Wenen.
Wenen 2016: Standbeeld Johann Strauss jr., Stadtpark.

Hoewel de hoogdagen van beroemde Weense componisten al een tijdje tot het verleden behoren, is (klassieke) muziek Lees meer