Skip to main content

Hoogtepunten roadtrip Marokko: Erg Chebbi, Todra en Dadès kloof, Skoura en kasbahs Taourirt, Aït Ben Haddou en Télouet.

Aït Ben Haddou.

Hoogtepunten roadtrip Marokko – Een roadtrip van zes dagen door Marokko van Fez tot Marrakesh via een grote omweg door het Midden- en Hoge-Atlasgebergte en de kale uitgestrekte woestenij daarachter is een groot avontuur vol belevenissen & anekdotes, vol emoties & indrukken. Lekkere, bijzondere en/of mooie dingen proeven, voelen, zien, horen & ruiken, verbazen over de mensen en de landschappen, op een dromedaris rijden, sterrenkijken, wandelen, lachen, zonnen, zwemmen, rusten, ontspannen, ziek zijn, foto’s nemen, off road rijden, stressen omdat het met een 2WD is, enz. Dat was in werkwoorden kort samengevat hoe wij die roadtrip door Marokko (oktober 2017) hebben beleefd. Maar wat waren nu de toeristische trekpleisters en bezienswaardigheden die de moeite waren om een blokje rond te rijden? Lees het hier in dit verslag!

Heb je interesse in nog meer praktische tips en verhalen over Marokko, bijvoorbeeld over de koningssteden? Klik dan hier voor ‘Marokko: de teaser’ waar je handige links vindt.

Dag 1 : de rit van Fez tot Merzouga.

In Ifrane hebben veel Fransen een buitenverblijf en ook de rijke Marokkanen. Mooie grote huizen hier. Ifrane is een Marokkaans ski-oord en Tom Waes is voor ‘Reizen Waes: Marokko’ hier komen skiën (in de Winter uiteraard!).

Makaakaap in Atlasgebergte.

Buiten Azrou leidt de weg ons naar omhoog door een (naald)bos waar vele Berbermakaken langs de kant van de weg zitten te bedelen om eten. We stoppen om een foto te nemen van de aapjes. Een berber spreekt me aan en begint over ‘Ostende’, ‘La Berber capital de Belgique’ volgens hem. Hij wil een kristalsteen verkopen. We wimpelen hem af en rijden door.

Dag 1-2 : een avond, nacht en ochtend in de Erg Chebbi Woestijn.

Een reis naar Marokko is niet compleet zonder een overnachting in een tentenkamp in de woestijn. Wij kozen voor ‘Marhaba Camp, Camel & Sandboarding’ in Hassilabied, een gehuchtje van Merzouga. Vlakbij ligt de Erg Chebbi woestijn. Deze woestijn is eigenlijk een zandduinengroep en geen echte woestijn. Het behoort dus officieel niet echt tot de Sahara, hoewel de eigenaars van zo’n tentenkamp je dat wel graag willen doen geloven.

We waren ’s ochtends vertrokken uit Fez en hebben ons wat verkeken op de afstand. Daardoor zijn we pas om 18u20 aangekomen in Merzouga en hebben we de zonsondergang gemist (wreed jammer!) maar we kunnen nog wel de dromedarissentocht van een uur (18:30-19:30) naar het ‘Marhaba’ tentenkamp meepikken.

Erg Chebbi Woestijn.

Tweede astronomisch hoogtepunt van een woenstijnverblijf, is de schit-te-ren-de sterrenhemel. Hoe verder weg van de beschaving, hoe minder lichtpollutie en hoe meer sterren! Wolkenloze hemel en geen zandstorm en geen volle maan, dus perfect zicht op de sterren. Daarvoor kwam ik! Om de Melkweg te bewonderen. Vele vele sterren, maar ik herken geen enkel sterrenbeeld. We zien de poolster, denken we, en in de buurt daarvan zou de grote beer moeten zijn (een steelpot) maar vinden doen we deze niet.

Na een rustige nacht, staan we op om 6u30 om de zonsopgang mee te pikken. We klimmen de duinen op en wachten. Na een tijdje buiten, krijg je het koud. Die trui komt van pas. Om 7u30 komt de zon piepen. Mooi. Maar een zonsondergang is toch anders en mooier.

08:15-09:15 Na een Marokkaanse thee, volgt de dromedaristocht van het Marhaba tentenkamp in de woestijn terug naar het dorpje Hassilabied. De rit terug is aangenamer. Opstappen en afstappen is het moeilijkst. Ook als de dromedaris hellingen neemt door de duinen moet je je goed vasthouden. De kunst is zo los mogelijk te zitten, dan rij je het ontspannendst. Het allerlaatste stukje is vlak en hard terrein en daar schud de dromedaris het hardst heen en weer. “Camel massage!”, roept Mohamed. Het schip van de woestijn.

Marokko Roadtrip – Op Marokkaanse wegen ergens tussen Merzouga en Todra kloof.

Dag 2-4 : Todra en Dadès kloof.

Dag 2 – 13:00-14:15 Todra kloof (R703).

Wat valt mij op? Ten eerste zijn er hier veel toeristen, zelfs bussen vol. Ten tweede doen de (souvenirs)verkopers lastig en opdringerig en allemaal spreken ze Nederlands! Het smalste en verste punt van de Todra kloof is 7 km rijden vanaf Tinghir. Bergbeklimmers.

Tinghir (Todra Kloof)

Dag 3 – 11:00-12u15 Wandeling in de omgeving van Riad Dadès:

Onder begeleiding van een lokaal gidsje, Moestafa, verkennen we de omgeving: door de quasi droge rivierbedding naar een waterval opstroom (11u30), langs het waterkanaal naar het dorp (11u45), via de rivier bedding naar de rivier / oued Dadès (12u00), en via bosjes de heuvel op terug naar de riad.

Net voor de waterval, ligt een oude man in gewaad langs de kant van de weg. Als hij ons ziet, springt hij recht en duwt hij een papier onder onze neus met een Franse/Engelse tekst op: de tekst gaat over watermanagement, want dit is een eindige grondstof die van levensbelang is, die onder druk staat, en waar dus zuinig met omgesprongen moet worden. Er staat een officieel lijkende stempel op. Hij vraagt 5 dh pp om door te mogen. Volgens mij is dit een toeristenval, en is de man een leegloper. Als we uitleg vragen, zegt hij op alles ‘oui’. Hij kan geen Frans, da’s duidelijk. We geven hem 10 dh.

We geven gidsje Moestafa 20 dh achteraf. Hij lijkt content, hij vraagt niet meer geld en zegt vriendelijk ‘au revoir’.

Dag 3 – 14:30-18:00 Verkenning Dadès kloof met de auto.

De rivier Dadès stroomt vanuit het Atlasgebergte via de Dadès kloof en Boumalne tot in een meer nabij Ouarzazate. Hierin mondt ook de rivier Drâa in uit, waarvan de bron ten zuidoosten van het Ouarzazate meer gelegen is. Vanuit het meer stroomt geen rivier naar zee maar het meer blijft op peil door verdamping en menselijk verbruik. Zowel de Dadès als Drâa vallei zijn zeer mooie valleien die bezocht worden door toeristen. In de Dadès kloof komen we toch opvallend minder toeristen tegen dan in de Todra kloof (geen bussen).

Dadès Kloof – ‘Monkeys fingers’.

Wij starten bij Riad Dadès aan kilometer tien. We zijn nog maar vijf minuten onderweg, of we zijn bijna betrokken bij een auto-ongeluk: een wit busje haalt een krankzinnig inhaalmanoeuvre uit waarbij Wim vol in de remmen moet gaan. We zien de rotsformatie ‘Monkeys fingers’ t.h.v. Hotel Tamlatle en km 16, een vervallen kasbah op een rots (km 17). Via een reeks haarspeldbochten komen we boven aan de kloof aan. Hier staat een mooi kasbah-hotel op de rand van de afgrond en drinken we iets fris. We zijn 28 km diep in de kloof. Daarna rijden we nog 4 km dieper de kloof in. We passeren een zeer smal punt in de kloof met zeer hoge steile wanden, en de autobaan naast de Dadès rivier. Hier schijnt geen zon. We draaien terug, rakelings langs de diepe afgrond. In een uurtje rijden we terug naar Riad Dadès. Vandaag hebben we dus 44 km gereden.

Dag 4-5 : Skoura en de Palmentuin.

Dag 4 – 17:00-18:00 Wandeling door de Palmentuin of Palmeraie.

We maken een wandeling door de Palmeraie, en passeren enkele indrukwekkende kasbahs: Kasbah du Chek Ali en Kasbah Aït Abou. Wat zijn dat eigenlijk, kasbahs? Een kasbah is een woning of huis opgetrokken uit het materiaal adobe of zonsteen. Dit lokale bouwmateriaal is een mengsel van zand, klei en organische materialen zoals stro, bamboe, en mest waaraan water wordt toegevoegd en daarna in een mal gestampt en dan in de zon gedroogd. In essentie is een kasbah dus gemaakt van gedroogde modder en organisch materiaal. Adobe houdt in de winter de warmte vast en in de zomer tegen. Het is wel aardbevingsgevoelig. Deze manier van bouwen vind je terug in Zuid-Amerika, Noord-Afrika en het Midden-Oosten.

Skoura & Palmeraie – Kasbah wandeling.

Hier in het achterland van Marokko en in Skoura staan vele kasbahs en enkele ervan zijn zeer indrukwekkend, bestaande uit meerdere bouwlagen. Vroeger woonden ganser families in één grote Kasbah. Tegenwoordig wonen de kinderen en kleinkinderen met hun eigen familie in eengezinskasbahs. Dit is een zelfde evolutie als in Europa. De grote kasbahs verkommeren en vervallen tot ruïnes.

Het eerste deel van de wandeling bracht ons langs kasbahs groot en klein, het tweede deel (terug naar Dar Lorkam) voert ons off-road langs boomgaarden van olijfbomen en palmen, velden die bewerkt worden door lokale boeren, enkele waterkanaaltjes, en stoffige wegen. Om de weg terug te vinden baseren we ons op de stand van de zon, en op een offline Google plannetje waar we niet veel aan hebben want het is niet gedetailleerd genoeg. De wandeling kon ons niet echt bekoren (vuil en vervallen) maar tegen Thierry zeggen we:”Super!”

Dag 5-6 : De Kasbahs van Taourirt (Ouarzazate), Aït Ben Haddou en Télouet.

Intro – Niet alleen de voorbije dagen maar ook vandaag en morgen staan in het teken van Kasbah’s. We verbleven of verblijven in kasbah’s in de Dadèskloof (Riad Dadès), in Soukra (Dar Lorkam) en in Aït Ben Haddou (Bagdad Café, een rare naam voor een Kasbah). We reden gisteren op weg naar Skoura door de ‘vallei van 1000 kasbahs’, en passeerden tijdens de Palmentuinwandeling enkele zeer indrukwekkende kasbahs en vele kleintjes. Vandaag bezoeken we Kasbah Taourirt in Ouarzazate, Aït Ben Haddou (een gans kasbah dorp) en, op de zesde en laatste dag van onze roadtrip, Kasbah Télouet dat sinds kort langs een geasfalteerde weg ligt en bereikbaar is geworden met een 2WD.

Dag 5 – 11:30 Ouarzazate

Ouarzazate is naar Marokkaanse normen een erg propere en opgekuiste stad. Dit heeft het te danken aan de inkomsten uit de filmindustrie. In en rond Ouarzazate zijn verschillende filmstudio’s actief. Reden: de authentieke dorpen/kasbahs en de buitenaardse landschappen. We brengen een bezoek aan Kasbah Taourirt in het centrum van Ouarzazate: leuk om in te verdwalen.

16:00-17:15 Aït Ben Haddou

Aït Ben Haddou is een dorp (gesticht rond 750) dat beroemd is door de vele kasbah’s die tegen een heuvel aan zijn gebouwd. Gemaakt van adobe en beschermd met torens en een ommuring naast een droge rivierbedding, oogt dit aardkleurige lemen dorp (een Ksar) zeer pittoresk en samen met de omringende landschappen, is dit een ideaal decor voor heel wat films en series, zoals ‘Alexander’, ‘Gladiator’, ‘Laurence of Arabia’, of recent de TV-serie ‘Game of Thrones’. In dit UNESCO werelderfgoed (1987) wonen vijf families momenteel. Zij leven van het toerisme. Op het hoogste punt van Aït Ben Haddou heb je een mooi uitzicht over de omgeving, zeker als de zon bijna onder gaat. Ook vanaf het dakterras van Bagdad Café (waar wij overnachten) heb je een goed zicht op het oude dorp.

Aït Ben Haddou.

Dag 6 – 09:30 P1506 route van Aït Ben Haddou tot Télouet.

Pittoreske, weidse landschappen achter elke nieuwe bocht. Kinderen die granaatappels verkopen. Zwaar beladen ezeltjes. Gevaar voor vallende rotsen. Vele bochten. Enkele kleine dorpjes en verspreide huizen. Lege bergen en groene oases in de valleien. Best een goeie weg. Geen andere auto’s op de baan. Absoluut de moeite!

Het tweede deel van de weg, van Kasbah Télouet naar de nationale weg N9, is een pak slechter. De ganse tijd rijden we over kiezelwegen, stofwegen, wegen met slecht asfalt en putten. Dit is niet plezant rijden. Maar net te doen met een 2WD, vind ik. Het blijven wel mooie landschappen.

P1506 route van Aït Ben Haddou tot Télouet.

10:30-11:30 Kasbah Télouet.

We parkeren de auto en een lokale gids biedt spontaan zijn diensten aan. We bezoeken de kasbah in een klein uurtje. De gids spreekt Engels met een accent. Ik versta hem slecht. De kasbah is erg groot en werd gebouwd door El Glaoui familie vanaf 1860 en zeer mooi versierd binnenin met stucco werk, Zelliges tegels tegen de muur, en cederhout voor het plafond. De laatste el Glaoui edelman werkte intens samen met de Franse bezetter maar geraakte in onmin toen sultan prins Hassan Marokko naar de onafhankelijkheid leidde. Hij stierf in 1953 en sindsdien staat de kasbah leeg en is ze in verval. Terug aan de auto, geven we de gids 50 dh fooi terwijl die liever 100 dh had gehad.

Kasbah Télouet
Kasbah Télouet (detail binnenmuur).

Outro.

Waarom moet je een roadtrip door het hinterland van Marokko overwegen? Omwille van de zichtjes, de weidse landschappen, de sporadische toeristische toppers, het off-road rijd op Noord-Afrikaanse wegen en bovenal voor het avontuur en onderweg zijn. Wat dát is reizen! Ciaoooooo. Bert.

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: